تحولات دوازده روزه اخير در مصر براي اين کشور، شمال افريقا و خاورميانه مهم و سرنوشت ساز بوده است. اگرچه مصر هنوز آبستن رويدادهاي مهم ديگري است که ظرف روزهاي آينده رخ خواهد داد، در حال حاضر چند نکته را ميتوان مطرح کرد: * عمر سياسي حسني مبارک به عنوان رئيسجمهور مصر به آخرين روزهاي خود رسيد. * مشروعيت نظام سياسي کنوني تحت مديريت مبارک نيز به کلي از بين رفت. * مبارک پيش از اين اعلام کرده بود که اگر از قدرت کنار برود اخوان المسلمين مصدر امور مصر خواهد شد، پس تا سپتامبر در قدرت خواهد ماند. * منظور مبارک قاعدتا اين بوده است که اگر تا سپتامبر در قدرت بماند اخوان المسلمين احتمالا به قدرت نخواهد رسيد. * با برگزاري نماز جمعه ميليوني ديروز در شهرهاي مختلف مصر ميتوان انديشه و آرمان غالب بر آينده مصر را پيش بيني کرد. * ژنرال عمرسليمان از اخوان المسلمين دعوت کرده است براي تعيين آينده مصر به مذاکره بنشيند. * اخوان المسلمين اعلام کرده است که دولت بعدي مصر هر گونه سازش و صلح انجام شده با اسرائيل را به همه پرسي عمومي خواهد گذاشت. * اسرائيل به عنوان صميميترين متحد مبارک در منطقه نگران روي کار آمدن يک نظام مردمي-اسلامي در قاهره است. * آينده مصر هر چه باشد روابط مصر با اسرائيل و فلسطين با وضعيت کنوني تفاوت خواهد داشت. يعني اسرائيل نقطه اتکاي بسيار مطمئني را در قاهره و در مرزهاي بلافصل خود از دست خواهد داد. * ماشين تبليغاتي و ديپلماتيک اسرائيل ظرف روزهاي اخير به شدت براي حفظ مبارک تلاش کرد. * ايالات متحده امريکا با اتخاذ مواضع دوگانه و مبهم در قبال رويدادهاي مصر حفظ منافع خود، اسرائيل و يکي از متحدان جدي خود در قاهره را بر احترام به اراده مردم مصر ارجح دانست. * به نوشته نيورک تايمز ايالات متحده امريکا براي دوران بعد از مبارک يک کودتاي نظامي به رهبري ژنرال عمر سليمان را بر حاکميت اراده مردم مصر ترجيح داده است. * در ميان سکوت برخي از رهبران الازهر، شيخ يوسف القرضاوي رئيس اتحاديه جهاني علماي اهل سنت شرکت در تظاهرات در مصر را واجب شرعي و کساني را که در درگيريها کشته شدهاند شهيد دانسته، از روزنامه نگاران، پزشکان، ائمه و خطباي نماز جمعه خواسته است که به ياري جوانان مصري بشتابند. * در غياب رهبري واحد و هوشمند در بين مردم مصر، سه عنصر مهم آينده مصر را رقم خواهند زد: ارتش مصر و به خصوص فرماندهان مياني و بدنه ارتش، مردم مسلمان مصر و بزرگترين و متشکلترين حزب سياسي مصر يعني اخوان المسلمين. آن چه امروز باقي ميماند پاسخ دادن به سوالات زيادي از جمله سوالات زير است: * آيا بين فرماندهان ارشد و فرماندهان مياني مصر بر سر آينده اين کشور و نحوه تعامل با مردم مصر توافقي حاصل خواهد شد؟ يا شاهد انشعاب در فرماندهي ارتش مصر خواهيم بود؟ * آيا بعد از سقوط مبارک رهبري هوشمند و آگاهي مصدر امور مصر خواهد شد؟ * آيا سقوط مبارک به معناي پايان عمرآخرين فرعون مصر خواهد بود؟ * آيا در ميانه بحران، هياهو، ابراز احساسات و هيجانات انقلابي مصر فرعون بالقوه ديگري جاي مبارک را نخواهد گرفت؟ آن گونه که در زمان مرگ عبدالناصر و انور سادات رخ داد؟ * آيا دامنه انقلابي که از تونس آغاز شد و به مصر، اردن و يمن رسيد همچنان در بين کشورهاي عربي و شمال افريقا فعال خواهد بود؟
دوشنبه18 بهمن1389
|